Το 65% των Ελλήνων θέλει να έχουν βγει οι όρνιθες σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση από τα κλουβιά έως το 2035, ενώ μόλις το 11% αποδέχεται να παραμείνουν σε αυτά έως το 2045 ή αργότερα. Αυτό προκύπτει από νέα δημοσκόπηση της Savanta σε 25 χώρες της ΕΕ, με τη συμμετοχή περίπου 25.000 πολιτών. Σε επίπεδο ΕΕ, το 75% των πολιτών υποστηρίζει την απομάκρυνση των ορνίθων από τα κλουβιά έως το 2035. Μάλιστα, η συχνότερη μεμονωμένη απάντηση και στις 25 χώρες ήταν ότι αυτό θα έπρεπε να έχει ήδη συμβεί. Στην Ελλάδα, αυτή την άποψη εξέφρασε το 36% των ερωτηθέντων.

Τα ευρήματα έρχονται πέντε χρόνια μετά τη δέσμευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στις 30 Ιουνίου 2021, να προτείνει νομοθεσία για τη σταδιακή κατάργηση και την απαγόρευση των κλουβιών, έπειτα από την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών «Τέλος στα Κλουβιά» (End the Cage Age), την οποία στήριξαν σχεδόν 1,4 εκατομμύρια πολίτες. Η αρχική προθεσμία, το τέλος του 2023, παρήλθε χωρίς να κατατεθεί η πρόταση. Η Επιτροπή έχει πλέον δεσμευτεί να παρουσιάσει έως το τέλος του 2026 πρόταση για τις ωοτόκες όρνιθες.

Την ίδια στιγμή, ανάλυση των συναντήσεων των Επιτρόπων Κριστόφ Χάνσεν και Όλιβερ Βαρχέλι και των γραφείων τους κατέγραψε τουλάχιστον 46 συναντήσεις με εκπροσώπους της βιομηχανίας κρέατος, πουλερικών και γαλακτοκομικών για θέματα καλής μεταχείρισης των ζώων, έναντι μόλις επτά με οργανώσεις προστασίας των ζώων, κατά την εξεταζόμενη περίοδο.

Η Όλγα Κήκου, αναπληρώτρια εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών «Τέλος στα Κλουβιά», δήλωσε: «Το μήνυμα των πολιτών είναι ξεκάθαρο: τρεις στους τέσσερις Ευρωπαίους θέλουν να έχουν βγει οι όρνιθες από τα κλουβιά έως το 2035. Μόλις 7 στους 100 αποδέχονται να περιμένουν έως το 2045 ή αργότερα. Εδώ και πέντε χρόνια, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καθυστερεί να εκπληρώσει τη δέσμευσή της, ενώ τα συμφέροντα της βιομηχανίας εξακολουθούν να επηρεάζουν τη συζήτηση. Οι πολίτες έχουν μιλήσει. Η Επιτροπή πρέπει τώρα να περάσει από τις υποσχέσεις στην πράξη και να καταθέσει εγκαίρως τη νομοθετική πρόταση».

Περισσότερες από 140 εκατομμύρια όρνιθες στην ΕΕ, πάνω από το ένα τρίτο του συνόλου, εξακολουθούν να εκτρέφονται σε κλουβιά, με κάθε πτηνό να διαθέτει λιγότερο αξιοποιήσιμο χώρο από ένα φύλλο χαρτιού Α4.

Η COPA-COGECA, η ευρωπαϊκή οργάνωση αγροτικών και συνεταιριστικών φορέων, ζητά μεταβατική περίοδο τουλάχιστον 15 ετών. Μελέτη που ανέθεσε η ίδια εξετάζει σενάριο διατήρησης των κλουβιών έως την 1η Ιανουαρίου 2045, ενώ εκτιμά ότι μια άμεση μετάβαση σε συστήματα χωρίς κλουβιά θα μείωνε τα κέρδη του κλάδου των αυγών κατά μόλις 0,9%.

Στην Ελλάδα, η ΑΒ Βασιλόπουλος έχει ήδη προχωρήσει στην πώληση αυγών από όρνιθες που δεν εκτρέφονται σε κλουβιά. Ωστόσο, πολλά αυγά από όρνιθες που ζουν σε κλουβιά χρησιμοποιούνται σε μεταποιημένα τρόφιμα και στην εστίαση, όπου οι καταναλωτές συχνά δεν μπορούν να γνωρίζουν τις συνθήκες εκτροφής.

Η νομοθετική κατάργηση των κλουβιών είναι απαραίτητη για να προστατευθούν όλες οι όρνιθες, ανεξάρτητα από το πού καταλήγουν τα αυγά τους. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρέπει να τηρήσει τη δέσμευσή της, ώστε έως το 2035 να έχει βγει και η τελευταία όρνιθα στην ΕΕ από το κλουβί της.

1. Η δημοσκόπηση. Η Savanta διεξήγαγε την έρευνα πεδίου από τις 11 έως τις 29 Σεπτεμβρίου 2026 σε 26 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σε κάθε χώρα, ένα διαδικτυακό ερωτηματολόγιο συμπληρώθηκε από περίπου 1.000 ενήλικες ηλικίας 18 ετών και άνω, που επιλέχθηκαν μέσω των συνεργαζόμενων πάνελ της Savanta. Τα δείγματα σχεδιάστηκαν ώστε να είναι αντιπροσωπευτικά σε εθνικό επίπεδο, με ποσοστώσεις ως προς το φύλο, την ηλικία και τον τύπο περιοχής κατοικίας. Τα δεδομένα σταθμίστηκαν ως προς το φύλο, την ηλικία και τον τύπο περιοχής κατοικίας, ώστε κάθε εθνικό δείγμα να αντανακλά τον ενήλικο πληθυσμό της χώρας. Η Κύπρος δεν συμπεριλήφθηκε στην έρευνα. Στη Μάλτα, ο αριθμός των ολοκληρωμένων συνεντεύξεων δεν ήταν επαρκής για αξιόπιστη ανάλυση και γι’ αυτό η Μάλτα εξαιρείται από τα δημοσιευμένα αποτελέσματα, τα οποία καλύπτουν 25 χώρες. Η Savanta είναι μέλος της Market Research Society (MRS) και του British Polling Council (BPC) και τηρεί τους κανόνες τους. Η έρευνα διεξήχθη από τη Savanta με ανάθεση της Humánny pokrok, εκ μέρους των φιλοζωικών οργανώσεων που τη δημοσιεύουν. Τα στοιχεία για το σύνολο της ΕΕ σταθμίζονται με βάση τον πληθυσμό ηλικίας 18 ετών και άνω κάθε χώρας (Eurostat, πληθυσμός την 1η Ιανουαρίου 2025), ώστε κάθε χώρα να μετρά αναλογικά με τον ενήλικο πληθυσμό της. Η Μάλτα εξαιρείται. Διατυπώσεις όπως «και στις 25 χώρες» είναι απλές καταμετρήσεις χωρών. Η ερώτηση που δημοσιεύεται σήμερα ήταν: «Πότε πιστεύετε ότι πρέπει να φύγει η τελευταία όρνιθα από τον τελευταίο κλωβό στην ΕΕ;» (Θα έπρεπε να έχει ήδη συμβεί / Μέχρι το 2030 / Μέχρι το 2035 / Μέχρι το 2040 / Μέχρι το 2045 / 2050 ή αργότερα / Ποτέ / Δεν γνωρίζω). Τέθηκε μετά από μια ουδέτερη εισαγωγή και πριν από οποιαδήποτε αναφορά στην Επιτροπή, την υπόσχεσή της ή οποιαδήποτε ομάδα συμφερόντων. Η πρώτη ερώτηση της έρευνας, για υποστήριξη ή αντίθεση στον τερματισμό της χρήσης κλουβιών, δεν δημοσιεύεται: έλεγχοι σε επίπεδο μεμονωμένων απαντήσεων έδειξαν ότι μεγάλο μέρος του δείγματος είχε κατανοήσει τις επιλογές απάντησης ως αναφερόμενες στα κλουβιά και όχι στον τερματισμό της χρήσης τους, και ο έλεγχος της Savanta κατέληξε στο ίδιο συμπέρασμα. Το «έως το 2035» σε αυτό το δελτίο τύπου συνδυάζει τις τρεις πρώτες απαντήσεις. Το «το 2045 ή αργότερα» συνδυάζει τις τρεις τελευταίες ουσιαστικές απαντήσεις. Τα ποσοστά «επί του συνόλου του δείγματος» περιλαμβάνουν το 16% που απάντησε «δεν ξέρω». Τα ποσοστά «χωρίς τις απαντήσεις “δεν ξέρω”» το εξαιρούν. Το περιθώριο σφάλματος για εθνικό δείγμα περίπου 1.000 ατόμων είναι περίπου ±3 εκατοστιαίες μονάδες σε επίπεδο εμπιστοσύνης 95%. Για τις υποομάδες είναι μεγαλύτερο. Οι πλήρεις πίνακες δεδομένων είναι διαθέσιμοι κατόπιν αιτήματος.


2. Η υπόσχεση. Ανακοίνωση της Επιτροπής C(2021) 4747 final της 30ής Ιουνίου 2021, σε απάντηση στην Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών «Τέλος στα κλουβιά» (End the Cage Age): δέσμευση «να υποβάλει, έως το τέλος του 2023, νομοθετική πρόταση για τη σταδιακή κατάργηση και, τελικά, την απαγόρευση της χρήσης κλουβιών». Επίσημη σελίδα της ΕΠΠ με την απάντηση της Επιτροπής: https://citizens-initiative.europa.eu/end-cage-age_en. ΕΠΠ: 1.397.113 επικυρωμένες υπογραφές· το κατώτατο όριο επιτεύχθηκε σε 18 κράτη μέλη. Η προθεσμία του 2023 πέρασε χωρίς πρόταση. Η στρατηγική της ΕΕ για το ζωικό κεφάλαιο της 7ης Ιουλίου 2026 (COM(2026) 576 final, Παράρτημα, δράση 16) αναφέρει την πρόθεση της Επιτροπής να προτείνει «έως το τέλος του 2026» στοχευμένη αναθεώρηση για τις όρνιθες: https://citizens-initiative.europa.eu/reply-and-follow-end-cage-age-european-citizens-initiative_en. Δημόσιες δεσμεύσεις του Επιτρόπου Βαρχέλι για την προθεσμία του τέλους του 2026: στην πρώτη του συζήτηση στην Ολομέλεια ως Επίτροπος (Δεκέμβριος 2024), ξανά τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο του 2025 και στο «Όραμα για τη γεωργία και τα τρόφιμα» της Επιτροπής (19 Φεβρουαρίου 2025): https://www.animalwelfareintergroup.eu/news/commissioner-varhelyi-outlines-eu-animal-welfare-priorities.


3. Ποιοί είχαν τις συναντήσεις. Ανάλυση της Animal Equality στο Μητρώο Διαφάνειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τους Επιτρόπους Βαρχέλι και Χάνσεν και τα γραφεία τους, από τα μέσα Δεκεμβρίου 2024 έως τις 11 Μαρτίου 2026, δημοσιευμένη στις 24 Μαρτίου 2026: τουλάχιστον 46 δηλωμένες συναντήσεις με φορείς που εκπροσωπούν την κτηνοτροφική βιομηχανία (κρέας, πουλερικά, γαλακτοκομικά) για θέματα καλής μεταχείρισης των ζώων, έναντι επτά με οργανώσεις για την προστασία των ζώων. Σελίδα της εκστρατείας και δεδομένα: https://animalequality.de/neuigkeiten/2026/03/19/industrieeinfluss-eu-tierschutz/. Εύρος: οι δύο Επίτροποι και τα γραφεία τους, η βιομηχανία στο σύνολό της, όχι μία μόνο οργάνωση.


4. Τα έγγραφα του ίδιου του λόμπι. Υπόμνημα της COPA-COGECA στην πρόσκληση υποβολής στοιχείων της Επιτροπής για την αναθεώρηση της νομοθεσίας της ΕΕ για την καλή μεταχείριση των ζώων, 16 Ιουλίου 2025, Ref. AHW(25)02038[1], Ares(2025)5808052, σ. 14: «a long transition (over at least 15 years)» (μεταβατική περίοδος τουλάχιστον 15 ετών). Εκτίμηση επιπτώσεων που ανέθεσε η COPA-COGECA στα AKI, FNEA και EuroCARE, 31 Ιανουαρίου 2023, https://copa-cogeca.eu/Flexpage/DownloadFile/?id=13425681: το σενάριο C προβλέπει κλουβιά έως την 1η Ιανουαρίου 2045 (σσ. 79–80). Η άμεση μετάβαση μοντελοποιείται με μείωση των κερδών του κλάδου αυγών κατά 0,9% (σύνοψη, σ. 8). Δημοσιεύματα για τα εσωτερικά έγγραφα του λόμπι: GRILLED, «Inside Big Ag’s Plot to Kill the EU Green Deal», 16 Ιουλίου 2026, https://www.grilled.media/inside-copa-cogeca-plot-to-kill-eu-green-deal/ (The Guardian, 16 Ιουλίου 2026).


5. Επιστήμη και κοινή γνώμη. Επιστημονική γνώμη της EFSA «Welfare of laying hens on farm», EFSA Journal 2023;21(2):7789, https://doi.org/10.2903/j.efsa.2023.7789. Ειδικό Ευρωβαρόμετρο 533 (έρευνα πεδίου τον Μάρτιο του 2023), https://europa.eu/eurobarometer/surveys/detail/2996: εννέα στους δέκα ανθρώπους στην ΕΕ θεωρούν σημαντικό τα ζώα εκτροφής να μη βρίσκονται σε ατομικά κλουβιά. Το σημερινό εύρημα χωρίς τις απαντήσεις «δεν ξέρω», εννέα στους δέκα θέλουν να βγει και η τελευταία όρνιθα στην ΕΕ από τα κλουβιά έως το 2035 και συμφωνεί με αυτά. Δημόσια διαβούλευση της Επιτροπής για την καλή μεταχείριση των ζώων στις εκμεταλλεύσεις, 19 Σεπτεμβρίου – 17 Δεκεμβρίου 2025. Συνοπτική έκθεση πραγματικών στοιχείων της 27ης Φεβρουαρίου 2026: περισσότερες από 190.000 έγκυρες απαντήσεις, με το 99% των πολιτών που απάντησαν να κρίνει σημαντικό ή πολύ σημαντικό το τέλος των κλουβιών για τις όρνιθες: https://ec.europa.eu/newsroom/sante/items/925014/en.


6. Πλήρης κατανομή των απαντήσεων και η πορεία της μετάβασης. ΕΕ, με στάθμιση πληθυσμού, επί του συνόλου του δείγματος: θα έπρεπε ήδη 52%, έως το 2030 18%, έως το 2035 6%, έως το 2040 2%, έως το 2045 1%, το 2050 ή αργότερα, ή ποτέ 6%, δεν ξέρω 16% (στρογγυλοποιημένα - το άθροισμα των επιμέρους είναι 101). Έως το 2035: 75%, χωρίς τις απαντήσεις «δεν ξέρω», 89%. Το 2045 ή αργότερα: 7%, χωρίς τις απαντήσεις «δεν ξέρω», 8%. Μέσος όρος των 25 χωρών, με ίση στάθμιση για κάθε χώρα: ήδη 48%, έως το 2035 73%, το 2045 ή αργότερα 8%, δεν ξέρω 15%. Με στάθμιση πληθυσμού, ο αριθμός όσων θέλουν να βγει και η τελευταία όρνιθα στην ΕΕ από τα κλουβιά έως το 2035 είναι πάνω από 11 φορές μεγαλύτερος από τον αριθμό όσων θα δέχονταν το 2045 ή αργότερα, με ίση στάθμιση, πάνω από 8 φορές μεγαλύτερος. Το «θα έπρεπε ήδη» είναι η πιο συχνή μεμονωμένη απάντηση και στις 25 χώρες και ξεπερνά το 50% σε δέκα. Το 2025, το 64,3% από τα 401,1 εκατομμύρια ορνίθων της ΕΕ βρισκόταν σε συστήματα χωρίς κλουβιά, αφήνοντας πάνω από 140 εκατομμύρια σε κλουβιά (πίνακας δεδομένων της Επιτροπής για τα αυγά, έκδοση της 2ας Σεπτεμβρίου 2026), σύμφωνα με προγενέστερο υπολογισμό της ίδιας της βιομηχανίας, 55–60% (εκτίμηση επιπτώσεων της COPA-COGECA, σύνοψη). Η Αυστρία, το Λουξεμβούργο και η Γερμανία έχουν απαγορεύσει τα κλουβιά με νόμο. Στη Γερμανία, τη μεγαλύτερη αγορά αυγών της ΕΕ, η απαγόρευση ισχύει από την 1η Ιανουαρίου 2026. Η Τσεχία (2027), η Βαλονία στο Βέλγιο (2028), η Σλοβενία (2029) και η Δανία (2035) έχουν απαγορεύσεις που τίθενται σε ισχύ αργότερα. Η βιομηχανία αυγών της Σουηδίας πέρασε σε εκτροφή χωρίς κλουβιά το 2025 χωρίς νομική απαγόρευση. Ποσοστά για μεμονωμένα κόμματα δεν αναφέρονται σε αυτό το δελτίο τύπου.


7. Εθνικά αποτελέσματα – Ελλάδα (δείγμα 1.000 ατόμων). Το 36% λέει ότι η τελευταία όρνιθα στην ΕΕ θα έπρεπε να έχει ήδη βγει από τα κλουβιά, το 65% θέλει να βγει και η τελευταία όρνιθα στην ΕΕ από τα κλουβιά έως το 2035 (80% χωρίς τις απαντήσεις «δεν ξέρω»), το 11% θα δεχόταν κλουβιά το 2045 ή αργότερα, το 19% δεν ήξερε. Στην Ελλάδα, το 25,7% των ορνίθων εκτρέφονται χωρίς κλουβιά, στοιχεία του αρμόδιου Υπουργείου το 2025 (μέγιστη δυναμικότητα - πίνακας δεδομένων της Επιτροπής για τα αυγά, έκδοση της 2ας Σεπτεμβρίου 2026). Ο πλήρης εθνικός πίνακας διατίθεται κατόπιν αιτήματος.